I

Genre
Tales & short stories
Language
Breton
Source
Quimper, Le Goaziou, 1924
Notice
The spelling has been modernized, but some forms (mutations, verbal particles...) has been kept.
Transcription
Sébastien Marineau
In the same work :

Ur wech oa un den paour, gwreg dezhañ ha bugale ’leizh an ti : ar re-mañ n’o doa ket boued da zebriñ ’leizh o c’hof bemdez, hag o zad en doa poan o welet penaos edo e dorrad en dienez. Un deiz ez oa aet d’ar c’hoad da zastum keuneud sec’h : ur bec’h en doa dastumet tost, p’en em gav gantañ ur bourc’hiz. An den paour a c’hwezhe kement e laboure.

– Petra ’rit aze ? eme ar bourc’hiz dezhañ.

– O tastum un tamm keuneud sec’h emaon, emezañ, evit aozañ hor c’hozh tammoù boued ha tommañ va bugaligoù.

– Paour ’oc’h evit doare ?

– Ya, paour ’omp sur hep gaou, ha poan hon eus o vevañ diwar an aluzenn :

          Paourentez n’eo ket pec’hed
          Gwell evelato tec’het.

– Mar kirit, eme an aotroù, e viot pinvidik.

– Ne c’houlennan ket bezañ pinvidik : gant m’am be peadra da vevañ va zorrad en o aes a zo a-walc’h... Petra ’ve ret da ober evit-se, aotroù ?

– Nebeud a dra, mar hoc’h eus ur vuoc’h.

– Eo da, aotroù, ur c’hozh tamm buoc’h am eus.

– Mat eo neuze. N’hoc’h eus ken tra da ober, mar fell deoc’h bezañ en hoc’h aes, nemet lazhañ ho puoc’h ha teurel he fevar zroad er-maez, dre ho siminal, an eil goude egile, en ur c’houlenn ar pezh ho pezo c’hoant da gaout bewech.

– N’eus ken, aotroù, nemet an dra-se da ober, evit kaout ar pezh am eus c’hoant ?

– Netra ken ! eme an aotroù.

– Graet e vezo hag ho trugarekaat ! eme an den-mañ, o lezel eno e vec’h keuneud hag o vont d’ar red d’ar gêr.

P’en em gavas, e c’hwezhe hag ez oa berr warnezhañ. E wreg a oa o reiñ da zenañ d’he mab, pa’z eas en ti.

– Petra zo a-nevez ma’z eus kement a herr warnout ? emezi.

– Mont a ran, eme hemañ, da lazhañ va buoc’h. E pelec’h emañ ar vouc’hal ?

– Petra ! kollet ec’h eus da benn ?... ha petra ’raimp-ni goude ?

Hemañ a lavaras e daou c’her petra en doa klevet.

– Ha mard eo gevier a zo lavaret dit ?... Gwelloc’h az pije graet degas keuneud d’ar gêr evit selaou komzoù diskiant ar seurt...

– N’eus forzh ! eme an ozac’h ; gwelet a rankan hag ez eo gwir.

Hag eñ ha krapañ er vouc’hal, mont d’ar c’hraou, lazhañ e vuoc’h, ha troc’hañ diouzhtu he fevar zroad diouti. Dont a ra ganto d’an ti.

– Bremañ, emezañ, goulenn ar pezh ac’h eus c’hoant.

– Gwellañ am be da c’houlenn eo e teufe skiant dit... Bremañ ec’h eus graet un taol kaer !

– Lavaret a ran dit goulenn ar pezh ac’h eus c’hoant hag hast afo !

– Pa’z eo graet, gwelomp ! emezi... Ra vezo amañ, ’leizh ur sac’had, aour hag arc’hant, war an daol !...

N’oa ket a-vec’h lavaret ganto hag aet an troad er-maez, ma’z oa eno ’leizh ur sac’had a aour hag arc’hant.

– Ac’hanta ! Diskiant ’on-me, Jaketa ?

– N’out ket da, emezi : n’eus ket lavaret gaou dit.

– Gwelomp bremañ an eil troad !... Ra vezo amañ e-lec’h hon ti taouarc’h-ni ur maner eus ar re gaerañ, ha loened ha traoù ennañ, ha, war e dro, kement hag a zo e nep maner all ebet !...

Diouzhtu ma voe aet an troad kuit, setu eno neuze ur maner evel a oa bet goulennet.

– Bremañ, eme ar wreg, eo va zro-me da c’houlenn... Ra vezo va bugale, kement zo anezho, savet-bras ha tud fur eus ar re furañ !...

Hag an trede troad en aer.

Ma voe gwelet ar vugale, paotred ha merc’hed — betek zoken an hini a roe ar vamm da zenañ dezhañ — savet tud eno diouzhtu, tud vrav ha fur.

– N’eus mui nemet un troad ken. Petra ’c’houlennimp bremañ ? a lavar an ozac’h.

– Da dro eo, eme ar wreg. Goulenn ar baradoz evidomp holl.

– Ar baradoz a zo da neb a c’hounez anezhañ. Perak ’ta neuze goulenn mont di ?... Gwell eo kaout un dra bennak all.

– Netra ebet ken, eme ar wreg ; a-walc’h a draoù hon eus bremañ. Taol an droad-se, emezi, me ’c’houlenno.

Sada ma voe taolet, hag ar wreg a c’houlennas mont, hi hag he zud, d’ar baradoz pa varvjent.

N’ouzont ket avat ha bet ’int aet di : krediñ a-walc’h a rafen, mard int bet chomet fur gant o madoù. Un dra eo hag a zo diaes a-walc’h a glevan, rak Jezuz-Krist e-unan, pa’z edo war an douar, en deus bet lavaret ez aje kentoc’h un dremedal dre graouenn un nadoz eget ur pinvidig d’ar baradoz. An hent-se a zo un tamm brav strishoc’h eget na doa siminal an ti-soul : ne d-a ket treid saout drezañ.

Setu ’ta ar re-mañ eürus, a c’hellit krediñ. Piv ne vije ket en o lec’h ?